HEMŞEHRİMİZ KEMAL TAHİR 'İN 48.ÖLÜM YILDÖNÜMÜ

​​​​​​​Şebinkarahisarlı Usta yazar Kemal Tahir, vefatının 48. yılında anılıyor.
GÜNCEL 22.04.2021 15:59:00 1027 0

Eserlerinde Anadolu, Kurtuluş Savaşı yılları ve Osmanlı tarihi gibi konuları işleyen yazar, Türk romanına yerli bir kimlik kazandırmak için büyük mücadele verdi.

Romancılığı ve hikayeciliği bakımından özgün ve dikkat çeken bir edebi kimliğe sahip yazar Şebinkarahisarlı Kemal Tahir'in 20 Nisan 1973 yılındaki vefatının üzerinden 48 yıl geçti.

Sadece edebiyatçı değil aynı zamanda bir gazeteci, çevirmen, düşünür de olan Kemal Tahir, yapıtlarında Anadolu insanına, köy yaşamına, Cumhuriyet döneminin siyasal ve sosyal gelişmelerine ayna tutmuştur.

KEMAL TAHİR KİMDİR?

Kemal Tahir 13 Mart 1910'da İstanbul'da doğdu. Baba tarafından dedesi, Şebinkarahisar'ın Alişar köyünden. "Demircioğulları"ve "Karahaliloğulları" namıyla bilinir. Yemen'de askerken ölmüş.

Gömüldüğü yer bilinmiyor. Dedesinin babası Edirnekapı mezarlığında gömülü.

Babası Tahir Bey II. Meşrutiyet öncesi alaylı deniz subaylarındandı. II. Abdülhamit'n hünkar yaverliğini ve Yıldız Sarayı özel marangozluğunu yaptı. 1908'de yüzbaşılıktan emekli oldu. 1912 Balkan Savaşı'nda teğmen olarak tekrar askere alındı. Savaş bitiminde emekliye ayrıldı. Birinci Dünya Savaşı'nda bir daha askere çağrıldı. Çanakkale'de dövüştü. Aldığı yaralar dolayısıyla, 1916-1918 yılları arasında Aydın, Burdur gibi şehirlerde gezginci hastaneler inzibat subaylığı yaptı.

Küçük Kemal Tahir'le kardeşi Nuri Tahir ve annesi Nuriye Hanım da Tahir Bey'le şehir şehir dolaşırlar. Kemal Tahirin ilköğrenimi bu yüzden çeşitli yerlerde geçer. Savaş sonu yeniden emekliye ayrılan Tahir Bey Kasımpaşa'da kardeşinin yanına yerleşir. Mütarekeden sonra seyyar marangozluk eder ve yapılarda çalışır. Kemal Tahir Kasım paşa Cezayirli Hasan Rüştiyesi'ne devam eder. 1923'te orta öğrenimini tamamlar ve Galatasaray Sultanisi'ne girer.

Kemal Tahir Galatasaray Lisesi'nin onuncu sınıfına kadar okuyabilmiş, kısa yoldan hayatını kazanmak zorunda kaldığından, devam etmemiştir

Okulu yarıda bıraktıktan sonra bir süre (1 928-1932) avukat katipliği,Zonguldak'ta ambar memurluğu, 1932'den 1938'e kadar da İstanbul'da gazetecilik yapar. (Kemal Tahir İçin Biyografi Çalışması, Naci Çelik Berksoy)

1938’de askeri isyana tahrik ve teşvik iddiasıyla kardeşi Nuri Tahir, Nâzım Hikmet, ve diğer 8 kişi ile birlikte 13 Haziran 1938 tarihinde tutuklandı. İstanbul Donanma Komutanlığı Askeri Mahkemesi’nce Erkin Gemisi’nde yargılanarak 29 Ağustos 1938 tarihinde 15 yıl ağır hapse mahkûm edildi. 1938-1950 yılları arasında İstanbul Tevkifhanesi’siyle Çankırı, Malatya, Çorum, Nevşehir Cezaevlerinde yattı, 1950 yılında genel afla tahliye edildi.( İskender Özsoy Kemal Tahir’in ‘sahici’ arkadaşı: Safiye Ayla)  Takma adlarla tefrika romanlar, çeviriler yapar. 1955'te 6/7 Eylül olaylarında komünist parmağı arandığından tekrar tutuklanır. (Naci Çelik Berksoy)

Kemal Tahir 20 Nisan  1973'de  geçirdiği bir kalp krizi sonrasında aramızdan ayrılmıştır.

Kemal Tahir, XX. yüzyılın Türk toplumuna da yansıyan çelişki ve çatışmalarını gören ve bunları başta romanları olmak üzere yazdıklarıyla ifade eden bir aydınımızdır. Onun bağımsız aydın kimliği, Türkiye'nin ve dünyanın temel sorunlarını birlikte değerlendirme çabasıyla yoğrulmuştur. Bu çaba, Kemal Tahir romanını, Türk edebiyatının önemli bir açılımı ve zenginliği olarak dünya edebiyatına eklemlemiştir.

Okuyucuları ve muhalifleri tarafından başta Marksizm olmak üzere, döneminin mevcut açıklama ve kalıplarına uymadığı, onları eleştirdiği, alışıldık görüşlerin dışına çıktığı için bağımsız ve "marj dışı" bir aydın olarak değerlendirildi. Ölümünden sonra da romanlarında ele aldığı toplum olayları ve getirdiği tartışma konuları güncelliğini korudu. (Ertan Eğribel - M. Fatih Andı, Kemal Tahir 100 Yaşında)